ลิ้งค์เชื่อมต่อ

นักอนุรักษ์สิ่งแวดล้อมของสถาบัน Smithsonian พยายามพิทักษ์กบในปานามา ไม่ให้สูญพันธุ์

  • ประภัสสร อักขราสา

นักอนุรักษ์สิ่งแวดล้อมของสถาบัน Smithsonian พยายามพิทักษ์กบในปานามา ไม่ให้สูญพันธุ์

นักอนุรักษ์สิ่งแวดล้อมของสถาบัน Smithsonian พยายามพิทักษ์กบในปานามา ไม่ให้สูญพันธุ์

สถาบันสมิธโซเนียน รายงานว่า 40 % ของกบสายพันธุ์ต่าง ๆ ทั้งหมดในโลกกำลังใกล้สูญพันธุ์ สัตว์ครึ่งบกครึ่งน้ำนี้หลายสายพันธุ์กำลังถูกคุกคามจาก มลภาวะ ยาฆ่าแมลง การเปลี่ยนแปลงของสภาพภูมิอากาศ และตอนนี้ยังถูกคุกคามจากเชื้อราอย่างหนึ่งด้วย ในป่ามรสุมในภาคกลางของปานามา เมื่อไม่นานมานี้เอง ยังเคยมีกบชุกชุม มาตอนนี้ กบร่อยหรอลงไปมากอย่างน่าสังเกต นักอนุรักษ์สิ่งแวดล้อมของสถาบันสมิธโซเนียน กำลังพยายามพิทักษ์รักษากบที่เกรงว่าจะสูญพันธุ์มากบางสายพันธุ์ในปานามา โดยการนำมาเลี้ยงไว้ให้แพร่พันธุ์อย่างปลอดภัย

ป่า Sierra Llorona เป็นป่ามรสุมเขตร้อนในภาคกลางของปานามา มีพืชและสัตว์นานาชนิดอุดมสมบูรณ์ โดยเฉพาะกบ

แต่ตอนนี้กบหลายชนิดกำลังมีจำนวนลดลงอย่างน่าเป็นห่วง

Brian Gratwicke แห่งสถาบันสมิธโซเนียน กับเพื่อนร่วมงานไปทำงานในโครงการ ช่วยกู้พันธุ์สัตว์ครึ่งน้ำครึ่งบก Panama Amphibian Rescue Project ที่ป่า Sierra Llorona

Brian Gratwicke บอกว่า กบในที่ต่าง ๆ ทั่วโลกกำลังหายไป ราว 40 % ของกบสายพันธุ์ต่าง ๆ ทั้งหมดในโลกที่ทางสถาบันสมิธโซเนียนมีข้อมูลพอ และพอที่จะพิจารณากำหนดสถานภาพการอนุรักษ์ของกบเหล่านั้นได้ กำลังตกอยู่ในอันตรายว่าจะสูญพันธุ์

นักอนุรักษ์สิ่งแวดล้อมจากสถาบันสมิธโซเนียนคณะนี้เดินสำรวจไปตามลำธารเป็นเวลา 2-3 ชั่วโมงเพื่อหากบป่า ผู้นำทางของคณะได้รับการฝึกให้จับกบแม้จะเป็นตัวเล็ก ๆ ที่สุดในป่าก็ตาม

แต่ปรากฏว่าหาไม่ค่อยพบ พอพบและจับมาได้บ้าง นักวิทยาศาสตร์จะใช้สำลีเช็ดที่เท้าและท้องกบเก็บตัวอย่างมาวิเคราะห์หาร่องรอยเชื้อรา Chytrid ที่ทำให้กบภูเขาในแถบอเมริกากลางล้มหายตายจากไปเกือบ 80 % ในไม่กี่ปีมานี้ และตอนนี้กำลังขยายเขตลุกลามออกไปยังเขตที่ร้อนกว่าและพื้นที่ต่ำกว่า นักวิทยาศาสตร์ประมาณว่า กบราว 120 สายพันธุ์ หายไปหมดแล้วในเวลาราว 20 ปีที่ผ่านมา (ส่วนใหญ่หายสาบสูญไปเพราะโรคภัยที่เรียกกันว่า เชื้อรา Chytrid -- pro. Kit-rid )

Brian Gratwicke หัวหน้าคณะบอกว่า นักวิทยาศาสตร์กำลังออกไปทางภาคตะวันตกของปานามา ก่อนที่โรคนี้จะลุกลามแผ่ขยายไปถึง และเก็บตัวอย่างกบสายพันธุ์ต่าง ๆ ที่เกรงว่าจะสูญพันธุ์ให้ได้มากที่สุดเท่าที่จะทำได้

Brian Gratwicke เป็นช่างภาพมือดีด้วย เขาถ่ายภาพกบทุกตัวที่จับได้ไว้สำหรับลงแสดงในเว็บไซท์ของโครงการอนุรักษ์พันธุ์สัตว์ครึ่งบกครึ่งน้ำ

ตอนนี้ ที่สวนสาธารณะใกล้กรุงปานามาซิตี้ คณะอนุรักษ์พันธุ์สัตว์ครึ่งบกครึ่งน้ำของสมิธโซเนียน จัดตั้งสถานที่เลี้ยงกบที่จับมาได้ ซึ่งมีกบอยู่ราว ๆ 200 ตัว

นักวิทยาศาสตร์ อธิบายว่า กบที่ถูกเชื้อราคุกคามนั้น จะบำบัดรักษาได้ในที่ที่นำกบมาเลี้ยงไว้เท่านั้น และบอกว่า ตอนที่เริ่มโครงการนี้ เชื้อราคิทริเดียมระบาดในหมู่กบในปานามาอยู่แล้ว และทำให้กบตายไปเป็นจำนวนมาก กบตัวหนึ่งที่จับมาได้เป็นกบต้น La-loma ตัวเล็ก ๆ สีเขียวสวย ตามีแถบสีส้มอ่อน กบชนิดนี้ติดเชื้อรา”คิททริด” ได้ง่ายมาก ตอนนี้มีเหลืออยู่ไม่มากนัก จัดได้ว่าใกล้สูญพันธุ์

นอกจากโครงการอนุรักษ์ในปานามาแล้ว นักวิทยาศาสตร์สมิธโซเนียนยังนำกบปานามาสีทองมาเลี้ยงไว้ที่สวนสัตว์ในกรุงวอชิงตันด้วย

Brian Gratwicke บอกว่า กบสายพันธุ์ปานามาสีทอง ซึ่งเป็นสัตว์ประจำชาติของปานามานี้ มีความเสี่ยงสูงมากที่จะสูญพันธุ์ หรืออาจสูญพันธุ์ไปแล้วก็ได้ในป่า และที่เลี้ยงไว้นี้อาจเป็นรุ่นสุดท้ายของสายพันธุ์นี้ที่เหลืออยู่ในโลก

ทุกวันนี้ มีกบปานามาสีทอง Panama Golden ที่เลี้ยงไว้ทั่วสหรัฐอยู่ราว 2,000 ตัว

ต่อคำถามที่ว่า ทำไม กบจึงมีความสำคัญมาก Brian Gratwicke อธิบายว่า กบอยู่ตรงกลางของวงจรหรือวัฏจักรอาหาร กบกินแมลงเป็นอาหาร แล้วกบก็เป็นอาหารของสัตว์ใหญ่อื่น ๆ มากมาย

สำหรับคนเรานั้น นักวิทยาศาสตร์เชื่อว่า หนังกบมีสารเคมีที่อาจนำไปสู่ความก้าวหน้าเปิดช่องทางบางช่องทางสำหรับการบำบัดรักษาในด้านการแพทย์

จนถึงขณะนี้ การรณรงค์เพื่อกอบกู้พันธุ์กบ กำลังทำให้กบ 4 สายพันธุ์ในปานามาปลอดภัย นักวิทยาศาสตร์สถาบันสมิธโซเนียนคณะนี้ หวังที่จะหาช่องทางรักษากบที่ติดเชื้อราอันตรายนี้ และสักวันหนึ่ง อาจรักษากบให้หายจากโรคร้ายและปล่อยกลับสู่ธรรมชาติในป่ามรสุมได้

เกี่ยวข้อง

XS
SM
MD
LG